Daar zit ze dan, je kleine wereldwonder. Omringd door verantwoord houten speelgoed, handgemaakte knuffels en prenten om de intelligentie te stimuleren. Ze heeft er helaas totaal geen aandacht voor, want met groot enthousiasme ramt ze op de knoppen van haar eerste ‘mobieltje’: het enige speelgoed met geluid en batterijen in het hele huis. Als nieuwbakken ouder ontkom je er niet aan: ook baby’s zijn volledig tech-minded.

We zeiden het al eerder: generatie Alpha maakt zijn opmars en is niet weg te slaan bij moderne technologie. Ieder kind dat vanaf 2010 tot 2025 geboren wordt, behoort tot deze eerste generatie van ‘digital natives’. Ze weten hoe ze moeten swipen voor ze kunnen lopen, werken al YouTubend hun bordje pap naar binnen en vallen ’s avonds in slaap met het slaapliedje dat ze met de Google Home zelf op hebben gezet. Per week komen er wereldwijd zo’n 2,5 miljoen Alpha’s bij.

Waar we voor ons eigen gemak voor iedere handeling een app hebben, zien we onze kinderen het liefst spelen met een ouderwetse bromtol, houten legpuzzel of blokkendoos. De World Health Organization waarschuwde eerder dit jaar dat kinderen onder de 5 jaar zo min mogelijk schermtijd zouden moeten hebben, omdat al die schermtijd ten koste gaat van hun lichamelijke ontwikkeling. Kinderen onder de één zouden zelfs helemaal niet moeten worden blootgesteld aan schermen. Dat schermtijd de lichamelijk ontwikkeling in de weg zit ervaar ik uit eerste hand: wanneer ik mijn dochter op haar speelkleed laat spelen rolt, zwaait, draait en trapt ze alle kanten op. Maar zodra de tv aanspringt, verstijft ze compleet om met uiterste verwondering naar de bewegende beelden te staren.

De opmars van technologie voor kinderen houdt niet alleen ouders bezig. Wetenschappers over de hele wereld buigen zich over de veiligheid en privacy van ‘slim’ speelgoed en kijken steeds vaker naar de invloed van dit speelgoed op de ontwikkeling van kinderen. In ons rapport over het Alpha-brein lieten we zien dat deze invloed niet altijd negatief hoeft te zijn: kinderen leren op jonge leeftijd omgaan met technologie en profiteren daar in hun latere beroepsleven nog volop van.

Er is nog veel meer onderzoek nodig naar de invloed van slim speelgoed op de ontwikkeling van kinderen, betoogt onderzoeker Anne Peetoom in een artikel van het FD met de klinkende titel ‘Slim speelgoed, dom idee?’. Want wanneer de barbies van onze kinderen kunnen praten, hebben ze ineens een ingebakken persoonlijkheid. En hoeft het kind die backstory dus niet meer zelf te verzinnen. Gaat dat ten koste van fantasie en creativiteit? Of stimuleert een pratende pop gespreks- en taalvaardigheden?

Er is voor beide iets te zeggen. Kinderen moet creatief kunnen zijn, hun fantasie kunnen gebruiken en ruimte krijgen voor lichamelijke beweging. Het is dus belangrijk dat ze daar de kans toe krijgen, door buiten te spelen, te knutselen en met behulp van relatief ‘eenvoudig’ speelgoed zonder batterij. Tegelijkertijd moeten kinderen zich voorbereiden op hun toekomst. Basisscholen leren kinderen al vanaf groep 3 Engels, omdat kennis van de Engelse taal in onze huidige maatschappij onmisbaar is. Waarom zou dat bij technologische vaardigheden anders zijn? Een kind dat nu al leert omgaan met allerhande apparaten, van tablet tot slimme speaker, zal later meer geneigd zijn technologie optimaal in te zetten om zelf vooruit te komen.

Voor ouders van Alpha’s is technologie iets ‘nieuws’, iets waar nog geen hoofdstuk over te vinden is in de beduimelde editie van Dr. Spock die ze van hun eigen ouders toegespeeld hebben gekregen. Zij moeten dus echt op zoek naar een balans tussen scherm- en buitenspeeltijd, tussen lego en Minecraft en tussen voorlezen en Netflix. Je zieke kind op de bank leggen met een tablet met Netflix is geen halsmisdaad: dat deden onze ouders tenslotte ook, maar dan met een grijsgedraaide videoband. Zolang zelfs de wetenschap er nog niet over uit is hoe groot de invloed van technologie op onze kinderen is, kunnen we alleen maar vertrouwen op ons onderbuikgevoel. Maak gebruik van de kansen die technologie je kinderen biedt, zodat ze daar later van kunnen profiteren, zonder je gezonde verstand te verliezen. En, goed voorbeeld doet goed volgen, dus leg ook zelf eens je telefoon aan de kant (zoals Ben in haar ‘Ben er Weer’-campagne zo treffend duidelijk maakt) om er een goed boek bij te pakken, een appeltaart te bakken of een samen een legpuzzel te maken.